Transitiekracht van gemeenschappen

Via social media komt iedere dag een bult ellende in alle detail onze huiskamer binnen. Zaken die veel te complex zijn om als individu op te lossen. Voor sommigen leidt dat tot gevoelens van machteloosheid of berusting. Maar we zien ook een andere reactie: een tendens naar nieuwe netwerken en initiatieven van mensen die werken aan hoopvolle en haalbare activiteiten binnen dat grote bedreigende geheel. Mensen die zelf het heft in handen nemen en krachten bundelen met anderen die datzelfde willen.

Deze nieuwe netwerken en gemeenschappen zoeken naar wat herkenbaar, tastbaar, bereikbaar en realiseerbaar is. Ze willen niet horen wat ze niet moeten doen, ze willen horen wat ze wél kunnen doen. De zingeving zit in de haalbare doelen, omdat mensen weten dat ze niet alles kunnen veranderen. Maar wel een beetje. Activiteiten hoeven niet altijd iets op te leveren in financiële zin, het gaat ook om voldoening, goede relaties, plezier. Er ontstaan nieuwe manieren om waarde toe te kennen aan producten en diensten en ook de manier waarop we de economie organiseren krijgt nieuwe impulsen. Denk aan waardebepaling achteraf, crowdfunding en de peer-to-peer economie.

Hoe hoopgevend ook, vraag ik me wel af of deze nieuwe beweging naar concrete en haalbare idealen, lokale producten en waardebepaling achteraf voldoende is om duurzaamheid en rechtvaardigheid te realiseren. Want hoe hip ook, de milieudruk neemt nog altijd enorm toe. Materialisme groeit nog steeds, de uitstoot van CO2 eveneens. Toch noem ik het hoopvol, omdat ik hier de verandering zie beginnen. De transitie die zo hard nodig is, begint van binnen. En wat vervolgens nodig is, is een serieus commitment en doorzettingsvermogen, omdat de werkelijkheid taai is.

En wat nu zo leuk is, is dat de nieuwe netwerken en communities op deze punten zoveel kunnen leren van al eeuwenlang bestaande communities als kloostergemeenschappen of hun moderne varianten als bijvoorbeeld Stoutenburg. Die weten namelijk bij uitstek wat commitment, doorzettingsvermogen en innerlijke transformatie betekenen. Sterker nog, ze hebben hun manier van leven erop afgestemd, door rust en bezinning  in het dagelijkse ritme in te bouwen. En ze hebben een schat aan praktijkervaring, want wie weet nog hoe je bieten moet inkuilen?

Dit is een samenvatting van de Stoutenburglezing die ik op 5 oktober heb gehouden. In de link staat de complete tekst.

Geen reacties.

Reactie plaatsen

U moet zijn ingelogd om een reactie te plaatsen.